Fatih Mehmet'in otuz yıllık saltanatı hemen bastan basa
mühim icraatla dolu gecen hareketli bir devirdir. İlk defa
İstanbul fethi gibi mühim bir is başarılarak bin yıllık
Bizans imparatorluğuna nihayet verilmiştir Böylece orta
cağ kapanarak yeni cağ açılmıştır. İstanbul'un fethinden
sonra Asya ve Avrupa topraklarında yeni ülkeler zaptı isine
devam edilmiş ve Fatih Mehmet saltanatı boyunda 2 İmparatorluk,
4 Krallık, 6 Prenslik, 5 dükalik olmak üzere 17 Devlet fethetmiştir.
Anadolu'da Isfendiyar oğulları arazisi, Karaman oğulları
topraklarinin tamamı denecek kadar büyük kısmi Trabzon Rum
imparatorluğuna bağlı topraklar, Erzincan ve yöresi, Avrupa
cihetinde : mora, Arnavutluk, Belgrad, hariç olmak üzere
Sırbistan'ın tamamı zap edilmiş, Eflak kati olarak Osmanlı
himayesine alinmiş, Kirim hanlığıda Osmanlılara bağlanmıştır.
Ömrünün ekseri kısmini harb meydanlarında dolduran Fatih'in
İstanbul'un zaptından başka yaptığı muharebelerin en önemlisi
Otluk belinde Akkoyunlu hükümdarı Uzun Hasan'la karsılaşmasıdır.
Sırbistan muharebeleri de hayli çetin olmuş, bunların birsinde
Fatih yaralanmıştır.
İstanbul'u Türk milletine kazandıran büyük Garip'in harb
hareketlerinden başka mühim icraatı arasında ilim ve sanata
kıymet vermesini be bundan dolayı âlim ve sanatkâr korumasını
da zikretmek gerekir. İstanbul'un fethim müteakip kurulan
Fatih Medresesi ile ilk Türk üniversitesinin temeli atılmıştır.
Fatih, fikir ve vicdan hürriyetine yer vermesiyle de nazari
dikkati çeken bir hükümdardır. Italyada Centilo Bellini
ismindeki ressamı getirerek resmini yaptırması on besinci
asır gibi taassubun hayli fazla olduğu bir devirde yasamasına
rağmen, Fatih'in sahsan ne kadar tolerans sahibi olduğunu
gösterir.
Çocukları : Beyazıt, Cem, Mustafa, Gevher
Sultan
Harbleri : Karaman oğulları ile harb
(1451), İstanbul un fethi (6 Nisan - 29 Mayıs 1453), birinci
Sırbistan seferi (1454), ......